Em có bao giờ như thế này chưa? Cầm 200 nghìn ra chợ. Về tay xách nách mang lỉnh kỉnh. Vậy mà mở tủ lạnh ra vẫn chẳng có món gì để nấu cho ra bữa.
Rồi cuối tuần dọn tủ, lại lôi ra một mớ rau úng, miếng thịt quên trong ngăn đá. Bỏ đi mà tiếc đứt ruột.
Chị viết bài này để chia sẻ với em những mẹo đi chợ tiết kiệm thật nhất. Thứ chị học được không phải từ sách vở, mà từ chính những ngày túng quẫn nhất của đời mình.
Chị từng là người bán hàng giỏi. Bán được mọi thứ chị yêu thích. Rồi thị trường đổi chiều, hàng tồn kho chất đống. Chị hoảng, đi vay. Ngân hàng không đủ thì vay nóng, lãi mẹ đẻ lãi con, mất sạch tài sản.
Có ngày chị đứng ở ga tàu điện, đếm từng đồng lẻ trong túi mà không đủ tiền mua vé về nhà, phải gọi bạn tới đón.
Chính cái nghề bán hàng cũ đó dạy chị một điều: người mua không bao giờ nhìn thấy những cái bẫy mà người bán giăng ra. Còn chị thì thấy hết.
Dưới đây là 15 mẹo thật, em làm được ngay từ buổi chợ sáng mai.
Nỗi đau 1: Đi chợ không kế hoạch — mua theo cảm hứng, về thừa mứa
Mẹo 1 — Lên danh sách trước khi bước chân ra cửa
Cái giỏ đi chợ bắt đầu rò rỉ tiền ngay từ lúc em chưa ra khỏi nhà. Vì em không biết mình cần gì.
Ngày xưa chị đi chợ “theo cảm hứng”. Thấy con cá tươi quá, mua. Thấy bó rau non mơn mởn, mua. Về nhà mới ngớ ra hai thứ đó chẳng nấu chung được món nào. Rốt cuộc một thứ vào tủ nằm chờ hỏng.
Hãy viết ra giấy (hoặc note điện thoại) đúng những món cần mua. Và quan trọng hơn: bám sát nó. Ngoài danh sách, em nói “không” với chính mình.
Mẹo 2 — Soạn thực đơn vài ngày một lần
Muốn biết chính xác cần mua gì, em phải biết trước mình sẽ nấu gì.
Chị thường ngồi 10 phút cuối tuần, lên thực đơn 3-4 ngày. Thứ Hai ăn gì, thứ Ba ăn gì. Tính trước các bữa như vậy thì danh sách đi chợ tự khắc gọn gàng, không dư không thiếu.
Chị có hướng dẫn chi tiết cách lên thực đơn cả tuần nhẹ tiền chợ, em đọc thêm sẽ làm được liền.
Mẹo 3 — Mở tủ lạnh kiểm kho trước khi đi
Trước khi xách giỏ ra cửa, mở tủ lạnh ngó một vòng. Còn nửa bó hành, còn ba quả trứng, còn miếng thịt đông đá — ghi nhớ.
Bao nhiêu lần em mua thêm chai nước mắm trong khi nhà còn nguyên một chai chưa khui? Kiểm kho 2 phút, đỡ mua trùng cả tuần.
Mẹo 4 — Đừng bao giờ đi chợ lúc bụng đói
Đói là kẻ thù số một của ví tiền. Khi bụng réo, nhìn cái gì cũng thấy thèm, cũng thấy đáng mua. Cái bánh, hộp xôi, miếng giò… tay cứ tự động với.
Chị thử rồi: đi chợ sau khi ăn sáng no bụng, giỏ hàng nhẹ hẳn, mà về nhà chẳng thiếu món nào cả.
Nỗi đau 2: Mua đắt mà cứ tưởng rẻ — bị giá và “khuyến mãi” dắt mũi
Mẹo 5 — Mua theo mùa
Rau quả chính vụ vừa rẻ vừa ngon vừa nhiều. Trái mùa thì đắt gấp 2-3 lần mà ăn lại nhạt.
Mùa hè cà chua, rau muống rẻ như cho. Mùa đông su hào, bắp cải đầy chợ giá mềm. Cứ món nào đang rộ mùa, chất đầy sạp, đó là lúc mua tiết kiệm tiền chợ nhất.
Mẹo 6 — So giá 2-3 hàng trước khi rút ví
Đừng mua ngay hàng đầu tiên đập vào mắt. Đi thêm vài bước, liếc qua 2-3 sạp.
Cùng một mớ rau, sạp đầu cổng chợ và sạp trong góc có khi chênh nhau cả mấy nghìn. Chỉ cần chịu khó nhìn một vòng trước khi quyết, mỗi buổi chợ em đã giữ lại được kha khá.
Mẹo 7 — Nhìn giá trên một đơn vị, đừng nhìn giá cả túi
Đây là mẹo nghề. Người bán hay rao “túi này 30 nghìn”, “rổ kia 50 nghìn”. Nghe thì gọn, nhưng em không biết mình đang trả bao nhiêu một cân.
Hãy quy về giá trên một ký, một lạng để so cho đúng. Túi 30 nghìn mà chỉ có 4 lạng thì đắt hơn sạp bên cạnh bán 60 nghìn một ký đấy.
Mẹo 8 — Cảnh giác hàng bày ngang tầm mắt và gần quầy tính tiền
Nói nhỏ em nghe, đây là chuyện người trong nghề. Hàng đẹp nhất, đắt nhất luôn được đặt đúng tầm mắt và tầm tay với. Để em nhìn thấy đầu tiên, với được dễ nhất.
Hàng gần quầy tính tiền là để em “tiện tay” bỏ thêm vào giỏ lúc chờ trả tiền. Không ai bày ngẫu nhiên cả.
Cứ chịu khó cúi xuống, ngó lên kệ trên. Hàng giá tốt thường nằm ở đó.
Nỗi đau 3: Bị “khuyến mãi” và combo móc ví mà không hay
Mẹo 9 — Tránh bẫy “mua 1 tặng 1”, combo, mua nhiều giảm giá
Chị nói thật lòng, vì chị từng là người bán: khuyến mãi sinh ra để đẩy hàng đi, không phải để giúp em tiết kiệm.
“Mua 2 tặng 1” chỉ rẻ khi em thật sự cần cả 3. Còn nếu em chỉ cần 1 hộp sữa chua mà ôm về 3 hộp vì “đang khuyến mãi”, thì 2 hộp kia hết hạn đổ đi. Em vừa trả tiền để lãng phí.
Mẹo 10 — Cẩn thận chữ “sale”
Phải biết giá gốc thật thì mới biết có rẻ thật không.
Nhiều nơi nâng giá lên rồi gạch đi, ghi “giảm 50%”. Mà giá sau giảm vẫn bằng giá thường ngày. Em nhớ giá quen của vài món hay mua, là tự khắc biết “sale” nào thật, “sale” nào diễn.
Mẹo 11 — Đừng để con cái hay sự vội vàng dẫn dắt giỏ hàng
Dắt con đi chợ, con đòi gì cũng gật cho xong. Giỏ hàng phình ra lúc nào không hay. Đi chợ lúc vội, quýnh quáng vớ đại cho nhanh cũng vậy.
Khi nào thong thả, đầu óc tỉnh táo hãy đi. Một cái đầu bình tĩnh giữ ví tốt hơn mọi mẹo.
Nỗi đau 4: Qua quá nhiều khâu trung gian — trả tiền cho người khác lời
Mẹo 12 — Mua tận gốc
Mỗi món hàng qua một tay trung gian là đội giá một lần. Bớt được một tầng là bớt một lần đội giá.
Em thử ghé chợ đầu mối buổi sáng sớm, hỏi một mối quen bán lâu năm, mua thẳng của người trồng rau ở quê lên, hay rủ hàng xóm gom đơn mua chung cho được giá sỉ. Cùng bó rau ấy, mua tận gốc có khi rẻ hơn một phần ba.
Mẹo 13 — Đi chợ cuối buổi và mua nguyên con, nguyên ký
Hai ý nhỏ cho em đây.
Một: đi chợ tầm cuối buổi. Người bán muốn dọn hàng về, đồ tươi để qua đêm là hỏng, nên họ sẵn lòng hạ giá để bán cho hết. Đó là lúc em mặc cả được giá mềm nhất.
Hai: mua nguyên con cá, nguyên ký thịt rồi về tự sơ chế, thay vì mua phần đã làm sẵn. Đồ làm sẵn tiện thật, nhưng em đang trả thêm tiền cho công người ta.
Tùy nếp nhà mà chọn cách mua hợp lý. Chị gợi ý thêm trong bài đi chợ tiết kiệm cho cả nhà để em cân nhắc cho hợp cả gia đình.
Nỗi đau 5: Mua đúng nhưng vẫn đổ bỏ + tiền lẻ rò rỉ mỗi ngày
Mẹo 14 — Sơ chế và bảo quản đúng cách ngay khi về
Mua khéo cách mấy mà về quăng hết vào tủ thì vài hôm cũng úng, cũng phải vứt.
Vừa đi chợ về, em nhặt rau, rửa ráo, chia thịt thành từng phần đủ một bữa rồi cấp đông. Cọng hành úa, khúc xương còn lại đừng vội bỏ. Nấu nồi nước dùng là thành bữa mới.
Cách bảo quản thực phẩm để không đổ bỏ chị viết riêng một bài, vì đây chính là chỗ nhiều nhà âm thầm “đổ tiền vào thùng rác” nhất.
Mẹo 15 — Mang đúng tiền mặt và ghi lại tiền chợ mỗi ngày
Cũng hai ý.
Một: trước khi đi, bỏ vào ví đúng hạn mức cho buổi chợ hôm đó. Để thẻ ở nhà. Hết tiền mặt là hết mua. Cái giới hạn vật lý đó giữ em lại giỏi hơn ý chí.
Hai: mỗi tối ghi một dòng đã tiêu bao nhiêu tiền chợ. Làm đúng một tuần thôi, nhìn lại bảy con số ấy, em sẽ tự giật mình thấy chỗ nào đang “chảy máu”. Mà chẳng cần ai nhắc.
Gói gọn lại
Em thấy không, đi chợ tiết kiệm không phải là sống kham khổ, ăn dè từng miếng. Nó là tôn trọng đồng tiền mình đổ mồ hôi kiếm ra, và tiêu nó đúng chỗ.
Năm nỗi đau ở trên — mua bừa, bị giá dắt mũi, dính bẫy khuyến mãi, qua nhiều trung gian, đổ bỏ và rò rỉ tiền lẻ — gom lại chỉ là một bài học: đi chợ tỉnh táo.
Chị nói thật, giữ được tiền chợ là bước đầu tiên để không bao giờ phải rơi vào cảnh đếm từng đồng lẻ ở ga tàu như chị ngày xưa.
Sau những ngày trắng tay, chị đứng dậy được là nhờ học lại cách quản lý tiền bạc tử tế. Chị theo học khóa của thầy Phạm Thành Long, rồi từ đó mới hiểu ra: tiền không tự nhiên hết, nó rò qua những lỗ nhỏ mình không để ý. Cái giỏ đi chợ là một trong những lỗ ấy.
Bắt đầu từ điều nhỏ nhất: cái giỏ đi chợ
Chị viết những mẹo này từ chính những ngày túng quẫn nhất của đời mình, nên chị mong em đừng phải đi lại con đường đó. Hãy bắt đầu từ thứ nhỏ xíu trong tầm tay em ngay ngày mai — buổi chợ sáng.
Chị có gói quà nhỏ tặng em, hoàn toàn MIỄN PHÍ: combo “Đi Chợ 100K – Ăn Ngon Cả Tuần”. Thực đơn và cách đi chợ gói gọn trong 100 nghìn mà cả nhà vẫn đủ đầy.
Em tải tại đây: taichinhhoisinh.netlify.app/di-cho-100k.html
Hoặc nhắn tin “HỒI SINH” tới Zalo 0838123333, chị sẽ gửi tận tay và đồng hành cùng em. Mình làm lại từ cái giỏ đi chợ, em nhé.
